Priorytet e-licytacji

W dzisiejszym dynamicznym świecie prawa egzekucyjnego, zmiany legislacyjne często wprowadzają ułatwienia, które wpływają na efektywność procesów. Jedną z takich innowacji jest nadanie priorytetu elektronicznym licytacjom w egzekucji z nieruchomości. Sejm niedawno zaakceptował poprawki Senatu do nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego (KPC), co oznacza, że e-licytacje staną się standardem. Ta modyfikacja, będąca częścią szerszego pakietu deregulacyjnego, czeka teraz na podpis Prezydenta.

Historia i rozwój e-licytacji w Polsce

Początki elektronicznych licytacji sięgają 11 marca 2020 roku, kiedy to uruchomiono dedykowany portal umożliwiający udział w przetargach online. Na starcie system obejmował głównie ruchomości, ale już we wrześniu 2021 roku rozszerzono go na nieruchomości. Obwieszczenia o takich licytacjach publikowane są na stronie e-licytacje.komornik.pl. Aby wziąć udział, niezbędne jest założenie indywidualnego konta w systemie teleinformatycznym – proces ten jest prosty i bezpłatny.

Od 1 lipca 2023 roku wprowadzono kluczową zmianę w art. 986[7] KPC, dodając § 3[1]. Zgodnie z nim, jeśli w ciągu ostatnich 5 minut przed planowanym zakończeniem przetargu ktoś złoży postąpienie (czyli przebicie oferowanej kwoty), termin licytacji wydłuża się o kolejne 5 minut. Ten mechanizm powtarza się za każdym razem, gdy pojawiają się nowe oferty, aż do ustania aktywności. Taka regulacja zapobiega pośpiesznym decyzjom i pozwala na osiągnięcie lepszych cen.

Dlaczego e-licytacje zyskują priorytet?

Nowelizacja z 12 września zmienia fundamentalną zasadę w art. 986[2] § 1 KPC. Dotychczas e-licytacja była możliwa tylko na wniosek wierzyciela; w przeciwnym razie przeprowadzano tradycyjną licytację publiczną. Po wejściu w życie nowych przepisów, to właśnie forma elektroniczna będzie domyślna. Licytacja publiczna odbędzie się jedynie na wyraźne żądanie wierzyciela – lub co najmniej jednego z nich, jeśli egzekucja służy zaspokojeniu kilku podmiotów.

Jedna z przyjętych poprawek Senatu eliminuje obowiązek komornika do informowania dłużnika o sprzedaży nieruchomości w trybie elektronicznym w każdym przypadku. Jak uzasadniono, skoro e-licytacja staje się normą wynikającą bezpośrednio z prawa, dodatkowe zawiadomienie traci sens. Druga poprawka precyzuje, że zwolnienie wierzyciela z wpłaty rękojmi (jeśli jego wierzytelność jest co najmniej równa jej wysokości) wejdzie w życie dwa miesiące później niż reszta nowelizacji. Całość zacznie obowiązywać po upływie miesiąca od ogłoszenia.

Te zmiany nie są przypadkowe. Jak podaje Krajowa Rada Komornicza, w ciągu pięciu lat e-licytacje przyniosły ponad miliard złotych. Portal oferuje szeroki wachlarz – od domów i mieszkań po działki, samochody czy maszyny przemysłowe. Komornicy podkreślają, że forma online prowadzi do wyższych cen sprzedaży, co korzystnie wpływa na wszystkich uczestników: dłużnicy odzyskują więcej, a wierzyciele szybciej zaspokajają roszczenia. Wydłużenie czasu licytacji daje więcej szans na złożenie konkurencyjnych ofert.

Jak wziąć udział w e-licytacji nieruchomości? Krok po kroku

Jeśli rozważasz udział w e-licytacji, proces jest przejrzysty i dostępny dla każdego. Oto praktyczny przewodnik:

1. Założenie konta: Złóż wniosek online poprzez system teleinformatyczny. Podaj imię, nazwisko i numer PESEL – dane zostaną automatycznie zweryfikowane w rejestrze PESEL. Konto jest darmowe i pozwala na udział w dowolnej liczbie przetargów.
2. Zapoznanie się z obwieszczeniem: Obwieszczenia są publicznie dostępne na stronie operatora bez logowania. Jednak protokół opisu i oszacowania nieruchomości wymaga uwierzytelnienia.
3. Zgłoszenie do przetargu: Po zalogowaniu zgłoś przystąpienie. Otrzymasz unikalny identyfikator licytanta. Musisz też oświadczyć, że nie podlegasz wyłączeniom z art. 976 § 1 KPC – na przykład nie jesteś dłużnikiem, komornikiem ani ich bliskimi, nie masz niewykonanych warunków z poprzednich licytacji czy nie potrzebujesz specjalnego zezwolenia państwowego.
4. Przebieg licytacji: Licytacja odbywa się wyłącznie online, widoczna tylko dla komornika i uczestników. Oferty składane są elektronicznie, z mechanizmem wydłużania czasu w razie aktywności.
5. Rękojmia i płatności: Pamiętaj o wpłacie rękojmi (zwykle 1/10 wartości oszacowania). Wierzyciele o odpowiedniej wierzytelności są zwolnieni.

Licytacja elektroniczna jest bezpieczna, dzięki weryfikacji tożsamości z baz rządowych, co minimalizuje ryzyko oszustw.

Wsparcie kancelarii w procesach egzekucyjnych

W Kancelaria Prawna Jackowski rozumiemy, jak skomplikowane mogą być procedury egzekucyjne. Dlatego oferujemy kompleksową pomoc zarówno wierzycielom, zapewniając im sprawne i zgodne z prawem prowadzenie windykacji, jak i dłużnikom, pomagając im w negocjacjach oraz strategiach unikania utraty cennych aktywów, takich jak nieruchomości. Nasze doświadczenie pozwala na indywidualne podejście: dla wierzycieli – optymalizację wniosków i monitorowanie postępów, dla dłużników – analizę opcji restrukturyzacji długu czy wnioskowania o zawieszenie egzekucji. Celem jest zawsze sprawiedliwe rozwiązanie, chroniące interesy wszystkich stron.

Jeśli masz pytania dotyczące e-licytacji lub potrzebujesz porady prawnej, zapraszamy do kontaktu.

autor: Gabriel Jackowski (za prawo.pl)