WETA KAROLA NAWROCKIEGO
Zablokowane rozwiązania dotyczące nielegalnych treści w internecie, zatrzymane ułatwienia dla energetyki wiatrowej, niewprowadzone mechanizmy nadzoru nad rynkiem kryptoaktywów i kolejne lata oczekiwania na ochronę języków regionalnych. Weta Karola Nawrockiego mają konsekwencje, które wykraczają poza polityczny spór. Przyglądamy się tym decyzjom, które zatrzymały zmiany potrzebne obywatelom.
Koszt prezydenckiego weta nie zawsze pojawia się od razu na rachunku bankowym. Może oznaczać dalsze oczekiwanie na dodatkową ochronę przed bezprawną publikacją w internecie. Może polegać na utrzymaniu barier dla inwestycji energetycznych albo na zatrzymaniu rozwiązań, które miały zwiększyć bezpieczeństwo klientów rynku finansowego.W innych przypadkach skutki dotyczą mniejszych społeczności: ludzi zabiegających o zachowanie swojego języka, mieszkańców zainteresowanych ochroną przyrody czy pacjentów, których potrzeby znalazły się w ustawie obejmującej również politycznie sporne rozwiązania.Wspólny mianownik jest prosty: ustawa zostaje zatrzymana, ale problem, który miała rozwiązać, pozostaje.Nawet jeśli później powstaje nowy projekt, obywatele muszą czekać na zakończenie kolejnego procesu legislacyjnego. Nie zawsze kończy się on przyjęciem przepisów zastępczych.
Weto dotyczące nielegalnych treści w internecie. Ofiary bez dodatkowej drogi ochrony.
13 listopada 2026 r. Karol Nawrocki zawetował ustawę z 22 października 2026 r. zmieniającą ustawę o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektóre inne ustawy. Przewidywała ona krajową procedurę wydawania nakazów uniemożliwienia dostępu do nielegalnych treści.Prezydent uzasadniał decyzję sprzeciwem wobec przyznania organom administracji kompetencji do blokowania treści z następczą kontrolą sądu. Dla osoby, której prawa są naruszane w sieci, skutek jest jednak konkretny: dodatkowa procedura ochrony przewidziana w uchwalonej ustawie nie została uruchomiona.Bezprawna publikacja może być kopiowana, udostępniana i komentowana, zanim osoba poszkodowana zdoła skutecznie zareagować. Późniejsze usunięcie materiału nie musi odwrócić szkód w reputacji ani zakończyć jego rozpowszechniania. W takich sprawach czas ma znaczenie.Według Ministerstwa Cyfryzacji zawetowane rozwiązania miały umożliwiać wydawanie nakazów przez Prezesa UKE, przewodniczącego KRRiT oraz sądy, z możliwością kontroli sądowej po wniesieniu sprzeciwu. Szczególny mechanizm natychmiastowej wykonalności przewidziano dla wskazanych najcięższych przestępstw przeciwko dzieciom, w tym materiałów przedstawiających seksualne wykorzystywanie małoletnich.Określenie „ustawa o hejcie” oddaje więc tylko część problemu. Chodziło również o reagowanie na treści znacznie poważniejsze niż obraźliwe komentarze. Jednocześnie nie każdy przykry czy agresywny wpis jest nielegalny — procedura odnosząca się do treści sprzecznych z prawem nie jest tym samym co usuwanie każdej nieprzyjemnej opinii.Osoby dotknięte bezprawnymi atakami nadal mogą korzystać z istniejących środków. Cześć i wizerunek chroni art. 23 Kodeksu cywilnego§, a możliwość żądania zaniechania naruszenia i usunięcia jego skutków przewiduje art. 24 § 1 Kodeksu cywilnego§. Weto nie odebrało tej ochrony. Zablokowało jednak dodatkową drogę reagowania, która miała uzupełnić dotychczasowe rozwiązania.Nie zatrzymało również całego wdrożenia unijnego aktu o usługach cyfrowych, czyli DSA. Część instytucjonalną uregulowano odrębną, podpisaną ustawą. Listopadowa decyzja dotyczyła osobnego mechanizmu nakazów odnoszących się do nielegalnych treści.Wolność wypowiedzi i kontrola sądowa wymagają ochrony. Nie zmienia to sytuacji człowieka, którego prawa są właśnie naruszane: po wecie nie otrzymał dodatkowego narzędzia przewidzianego przez parlament.
Weto wiatrakowe. Zatrzymane ułatwienia dla nowych źródeł energii.
21 sierpnia 2025 r. Karol Nawrocki zawetował ustawę, która miała ułatwić budowę lądowych elektrowni wiatrowych. Zmiany obejmowały złagodzenie ograniczeń lokalizacyjnych oraz uproszczenie planowania inwestycji. W tej samej ustawie znalazło się przedłużenie ochrony gospodarstw domowych przed wzrostem cen energii.Dla odbiorców znaczenie ma nie tylko najbliższy rachunek, ale również to, czy powstają nowe źródła wytwarzania. Weto pozostawiło bariery, które uchwalona ustawa miała ograniczyć. Zatrzymało więc proponowane ułatwienia dla inwestycji mogących zwiększyć dostępność energii z wiatru.Nie oznacza to, że podpisanie ustawy automatycznie obniżyłoby ceny prądu. Elektrownie trzeba zaplanować, sfinansować, wybudować i przyłączyć do sieci. Ostateczna wysokość rachunków zależy też od innych czynników. Zablokowanie zmian odsunęło jednak możliwość osiągnięcia korzyści, którym miały służyć.Skutki dotyczyły również lokalnych społeczności i przedsiębiorców zainteresowanych takimi inwestycjami. Pozostali oni przy dotychczasowych ograniczeniach zamiast uzyskać możliwości przewidziane w nowej regulacji.Ochrona cenowa została ostatecznie przyjęta osobno: 26 września 2025 r. prezydent podpisał ustawę przedłużającą ją do końca roku. Nie można zatem przypisywać wetu utraty tej osłony. Negatywny bilans dotyczy przede wszystkim zatrzymania zmian inwestycyjnych oraz konieczności ponownego uchwalenia przepisów chroniących odbiorców.
Rynek kryptoaktywów. Klienci bez proponowanych krajowych zabezpieczeń.
11 czerwca 2026 r. prezydent zawetował ustawę o rynku kryptoaktywów. Według opisu prac sejmowych miała ona zapewnić stosowanie unijnego rozporządzenia MiCA, skuteczny nadzór oraz ochronę inwestorów. We wrześniu Sejm nie zdołał przełamać weta.Dla osoby powierzającej pieniądze podmiotowi działającemu na tym rynku istotne jest nie tylko to, ile może zarobić. Równie ważne pozostają odpowiedzi na pytania: kto sprawuje nadzór, jak reaguje na naruszenia i czy krajowe instytucje mają odpowiednie narzędzia działania.Weto zatrzymało krajowe rozwiązania, które miały służyć temu bezpieczeństwu. Rynek nie stał się przez to całkowicie wolny od prawa. Nie można też twierdzić, że podpisanie ustawy uchroniłoby każdego inwestora przed stratą. Nadzór nie usuwa ryzyka inwestycyjnego ani nie gwarantuje zysku.Jego znaczenie polega na czymś innym: ma ograniczać przestrzeń dla naruszeń i umożliwiać odpowiednią reakcję instytucji publicznych. Z punktu widzenia drobnego klienta odłożenie proponowanych zabezpieczeń nie jest więc obojętne.Polityczny spór może trwać miesiącami. W tym samym czasie ludzie nadal podejmują decyzje o powierzeniu pieniędzy, często bez wiedzy i doświadczenia pozwalających samodzielnie ocenić wszystkie zagrożenia
Weto zdrowotne. Potrzebne przepisy musiały wrócić do parlament.
11 czerwca 2026 r. Karol Nawrocki zawetował również nowelizację dotyczącą świadczeń opieki zdrowotnej. Zastrzeżenia prezydenta odnosiły się do przedłużenia wyjątkowych zasad dotyczących wymogów językowych dla medyków spoza Unii Europejskiej.Wraz ze spornymi regulacjami zatrzymane zostały jednak rozwiązania dotyczące leczenia HIV i diagnostyki HCV w zakładach penitencjarnych — mimo że Kancelaria Prezydenta deklarowała, iż ich nie kwestionuje.To przykład sytuacji, w której sprzeciw wobec części ustawy blokuje również potrzebne przepisy dotyczące innego problemu. Pacjenci nie korzystają z deklaracji poparcia dla leczenia. Potrzebują rozwiązań, które rzeczywiście weszły w życie.Odpowiednie regulacje wróciły w ustawie zastępczej. Sejm uchwalił ją 22 października 2026 r., a Senat przyjął bez poprawek 6 listopada. Na 14 listopada oczekiwała jeszcze na decyzję prezydenta. Według informacji Senatu obejmowała finansowanie diagnostyki HCV w zakładach penitencjarnych oraz bezpłatne leczenie HIV osób nieubezpieczonych.Nie jest to zatem historia definitywnego porzucenia tych zmian. Jest to historia ich zatrzymania i konieczności ponownego przeprowadzenia przez parlament.Nie ma podstaw, by przypisywać temu wetu określoną liczbę niezrealizowanych badań lub pogorszenie zdrowia konkretnych osób. Bezpośredni skutek pozostaje jednak wyraźny: rozwiązania uznawane za potrzebne nie mogły wejść w życie na podstawie pierwszej uchwalonej ustawy.
Język śląski. Dalsze oczekiwanie na ustawowe uznanie.
12 lutego 2026 r. Karol Nawrocki zawetował ustawę, która miała nadać etnolektowi śląskiemu status języka regionalnego. Według stanu prac sejmowych na 14 listopada 2026 r. postępowanie po wecie pozostawało niezakończone, a ustawa nie została ponownie uchwalona.Dla osób posługujących się śląskim nie jest to jedynie spór o terminologię. Chodzi o uznanie części ich tożsamości i stworzenie trwalszych podstaw jej ochrony.Weto zatrzymało zmianę, o którą zabiegała zainteresowana społeczność. Nie zakazało posługiwania się śląskim, ale uniemożliwiło uzyskanie statusu przewidzianego w uchwalonej ustawie.Najbardziej bezpośrednio odczuwają to osoby, które chcą przekazywać język dzieciom i zachować jego obecność poza domem. Rodzinne zaangażowanie, działalność nauczycieli i inicjatywy społeczne są ważne. Nie zastępują jednak ustawowego uznania.Prezydent deklarował gotowość poparcia innych rozwiązań wspierających kulturę śląską. Zapowiedź alternatywy nie daje jednak tych samych skutków co obowiązujące przepisy. Dla zainteresowanych wynik pozostaje niezmieniony: oczekiwana zmiana nie weszła w życie.
Język wilamowski. Mała społeczność, dotkliwe konsekwencje.
16 października 2025 r. Kancelaria Prezydenta poinformowała o odmowie podpisania ustawy uznającej wilamowski za język regionalny. Jednym z praktycznych następstw proponowanej zmiany miało być stworzenie podstaw do jego formalnego nauczania.Dla większości mieszkańców Polski decyzja ta mogła pozostać niezauważona. Dla społeczności zabiegającej o zachowanie własnego języka dotyczyła jednak sprawy podstawowej: możliwości przekazania go kolejnemu pokoleniu.Weto zatrzymało ustawowe uznanie wilamowskiego i rozwiązania wspierające jego obecność w edukacji.Rodziny, nauczyciele i społecznicy nie otrzymali dodatkowego oparcia w proponowanej regulacji.Języka nie zachowuje się samą deklaracją szacunku dla tradycji. Potrzebne są warunki do jego używania i nauczania, a także ludzie, którzy będą mogli przekazywać go dalej. Ustawa miała pomóc w tworzeniu takich warunków.Niewielka liczebność zainteresowanej społeczności nie zmniejsza znaczenia decyzji dla jej członków. Właśnie w takich sprawach widać, że szkodliwości weta nie można oceniać wyłącznie przez liczbę osób, których bezpośrednio dotyczy.
Dolina Dolnej Odry. Zatrzymana ochrona wspólnego dobra.
7 listopada 2025 r. Karol Nawrocki zawetował ustawę o utworzeniu Parku Narodowego Doliny Dolnej Odry. Decyzja zatrzymała powstanie nowego parku na podstawie uchwalonych przepisów.Prezydent uzasadniał ją między innymi obawami o rozwój gospodarczy regionu i skutki dla lokalnych inwestycji. Po drugiej stronie pozostał jednak niezrealizowany cel ustawy: objęcie cennego przyrodniczo obszaru proponowanym modelem ochrony.Dla mieszkańców i osób odwiedzających Międzyodrze oznaczało to utratę szansy na utworzenie parku w przyjętym przez parlament kształcie. Miał on zapewnić trwałe ramy zarządzania terenem stanowiącym wspólne dobro.Projekt nie sprowadzał się przy tym do zamknięcia obszaru przed ludźmi. Ustawa przewidywała rozwiązania pozwalające zachować określone formy rybołówstwa i wędkowania oraz wykonywać wskazane zadania związane z bezpieczeństwem i gospodarką wodną. Zatrzymany został więc model, który miał łączyć ochronę przyrody z wybranymi sposobami korzystania z tego terenu.Po wecie podjęto prace nad alternatywnymi rozwiązaniami ochrony Międzyodrza. Same prace nie zastępują jednak utworzenia parku. Nie oznacza to również, że obszar został pozbawiony wszelkiej ochrony. Kosztem weta pozostaje zablokowanie konkretnego rozwiązania i dalsze oczekiwanie na alternatywę.
Za polityczny sprzeciw płacą ci, którzy czekają na zmianę.
Opisane weta mają różne konsekwencje. W internecie zatrzymano dodatkowy mechanizm reagowania na nielegalne treści. W energetyce pozostawiono bariery dla nowych inwestycji. Na rynku kryptoaktywów nie weszły w życie proponowane krajowe rozwiązania nadzorcze. W ochronie zdrowia potrzebne przepisy wymagały ponownego przeprowadzenia przez parlament. Społeczności śląska i wilamowska nie uzyskały oczekiwanego ustawowego uznania, a Park Narodowy Doliny Dolnej Odry nie powstał na podstawie uchwalonej ustawy.Nie wszystkie te skutki są trwałe. Część można ograniczyć późniejszą ustawą, co nastąpiło w przypadku ochrony cen energii. Nie wszystkie dają się też przeliczyć na pieniądze. Brak nowego uprawnienia, utrzymanie bariery czy opóźnienie potrzebnej zmiany nie stają się jednak przez to obojętne dla obywateli.Prawo do zatrzymania ustawy nie jest dowodem, że jej zatrzymanie służy społeczeństwu. Polityczne uzasadnienie decyzji nie zastępuje rozwiązania problemu, z którym człowiek mierzy się na co dzień.Weto nie usuwa bezprawnego wpisu, nie uruchamia diagnostyki, nie ułatwia budowy nowego źródła energii i nie zapewnia warunków do nauczania języka. Gdy blokuje rozwiązanie mające służyć tym celom, koszt pozostaje po stronie ludzi, którzy na nie czekają.
autor: Gabriel Jackowski
